We zijn maand oktober. Nu de activiteiten in de tuin verminderen maar er -hopelijk- toch nog mooie, warme dagen aankomen, is dit de ideale moment om een insectenhotel te bouwen.
Het ontwerp ervoor bedenken, het uittekenen en de uiteindelijke uitvoering ervan is een leuke activiteit om samen te doen met (jongere) kinderen. Of alleen, om eens helemaal tot rust te komen.
Solitaire bijen zijn groot in aantal
Er zijn zo’n 360 soorten solitaire bijen die op verschillende momenten kunnen uitkomen. 70 tot 80 % van de wilde bijensoorten leven in de grond. Gebruik dus geen javel of andere schadelijke producten. 20 % leven bovengronds, in holle plantenstengels, in hout, muurspleten en insectenhotels.
Hun leven is kort maar vruchtbaar
De volwassen vrouwelijke bijtjes leven maar een zestal weken, de mannetjes sterven af na de paringstijd. Tijdens haar korte leven, legt het vrouwtjes meerdere eitjes af per buisje met telkens daartussen een propje van nectar en stuifmeel.
Elke nestcel bestaat uit 1 eitje met voedsel en wordt afgesloten met blad, modder, haren, hars e.d. Na eiafleg worden de buisjes of boorgaatjes dicht gemetseld. De larve komt na enkele dagen al uit en voedt zich met het stuifmeel. Ze overwinteren in de buisjes als voorpop, pop of cocon. Als de jonge bijtjes het volgende jaar uitkomen, maken ze de afsluitprop terug open.
Mogelijks zie je al vroegtijdig gaatjes die open gemaakt zijn. Dit kan om allerhande redenen gebeuren. Hierdoor kunnen parasiterende sluipwespen binnen dringen . Om deze parasieten te misleiden wordt meestal de eerste broedcel in het buisje leeg gelaten.
Stuifmeel en nectar zijn noodzakelijke voedsels
Je leest het, de solitaire bijen hebben stuifmeel en nectar nodig. Zorg dus ook voor voldoende voedselaanbod. Nestgelegenheid creëren en voedsel aanbieden in de vorm van bloeiende planten gaat uiteraard hand in hand.
De wilde bijensoorten kunnen opgesplitst worden in voorjaars-, zomer- en nazomersoorten. Daarom is het belangrijk dat je bloeiende planten hebt van begin maart tot eind september. Ook je gazon kan rijk zijn aan bloeiende planten zoals paardenbloem, boterbloem, wit duizendblad maar zeker ook witte en rode klaver zijn interessante voedingsbronnen voor de bijen.
Durf loslaten
Door stukjes gazon niet meer te maaien of bepaalde periodes niet meer te maaien, krijgen deze bloemen de kans om tot bloei te komen.
Solitaire bijen kunnen zowel in de stad als in de groene rand gedijen als we maar voldoende voedselaanbod voorzien. De soorten solitaire bijen die je aantrekt, hangt samen met de voedsel variëteit die aanwezig is. Klokjesbijen hebben wilde klokjes uit de natuur nodig of campanulasoorten in de siertuin. Rononkelbijen verzamelen enkel stuifmeel van planten uit de ranonkelfamilie zoals boterbloemen en metselbijen hebben nood aan vroeg stuifmeel en nectar zoals hazelaar, wilg en fruitbomen.
Hun foerageerafstand is beperkt
De meeste solitaire bijen kunnen maar een korte afstand vliegen. Daarom mag de afstand tussen het insectenhotel en de bloeiende planten niet te groot zijn; idealiter is het niet groter dan 50 tot 100 m. De grote rosse metselbijen en gehoornde metselbijen kunnen wel tot 600 m ver vliegen om voedsel te zoeken. De Ranonkelbijen en klokjesbijen daarentegen vliegen maximum 150 tot 200 meter rond de nestplaats.
Belangrijkste principes voor het maken van een insectenhotel
Gebruik hout zonder splinters. Hardhout is het beste.
Bamboe
Als je bamboebuisjes maakt, maak ze maximum 10 cm diep en zorg dat ze aan de achterkant dicht zijn. Zorg dat ook hier geen splinters meer aanwezig zijn, hieraan kunnen de bijen hun vleugels scheuren. Bamboe is voor mij de beste optie maar je kan ook gebruik maken van stengels van zonnebloemen, aardperen of polygoonstokken. Deze drogen wel extreem waardoor je na een tijd moet bijvullen.
Boorgaten
Boorgaten die je in houtblokken maakt, moeten tussen 0.2 en 1 cm groot zijn, niet groter. Je kan in grote houtblokken verschillende maten van gaatjes maken (gegroepeerd per maat) of verschillende houtblokken gebruiken waarin telkens een ander diameter boorgaten wordt gebruikt.
Uit onderzoek blijkt dat gaatjes van 4 mm het meest bewoond worden. Deze boorgaten kunnen zowel door kleine exemplaren van grotere bijensoorten (zoals de metselbijen) als door kleinere bijensoorten (zoals ranonkelbijen en klokjesbijen) gebruikt worden.
Boor de gaten met de draad van het hout mee. Gedroogde houtblokken van eik, esdoorn, es of beuk zijn geschikt.
Andere materialen
Gebruik ook andere materialen zoals denappels, houten planken, leem of plantenresten…Op die manier ga je ook andere insecten aantrekken zoals o.a. oorwormen, lieveheersbeestjes en spinnen.
Beschutting
Zorg voor een dak dat waterbestendig is en voldoende oversteekt, zo blijft het insectenhotel droog.
Hang het insectenhotel in de zon en uit de regen. Het zuiden is de beste oriëntatie.
Het beste is om insectenhotels om de 4 jaar te vervangen. Dit is vooral belangrijk om ziektes te vermijden. Oude insectenhotels ruim je dan op.
Start van insectenhotel in de Biogroei tuin
We zien onze stapel paletten maar groeien, daarom hebben we besloten deze nuttig te besteden en hiermee een insectenhotel te bouwen. Vooreerst heb ik een plan uitgewerkt hoe het insectenhotel moet opgebouwd worden.
Dan begint het zoeken naar de juiste materialen. Gelukkig hebben we veel in huis, of beter gezegd in de tuin! Terracotta potjes waren nergens nog te koop. Dus daarvoor zoeken we nog een alternatief.
Tegenwoordig heb je ook plastic paletten. Zo eentje hebben we gebruikt als basis. Dit zorgt ervoor dat de houten paletten die er bovenop gestapeld worden, droog blijven.
Om het te vullen, moet er telkens goed nagedacht worden hoe het best wordt aangepakt! We gebruiken kippengaas om te voorkomen dat de materialen aan de achterkant terug uit de pallet vallen.
Ook interessant om te lezen:
- Hommels
- Biodiversiteit
As a passionate advocate for biodiversity and an enthusiast with a deep understanding of ecosystems, I've been actively involved in creating habitats that support various forms of wildlife, including insects. Over the years, I've witnessed the positive impact of insect hotels on local ecosystems and have gained firsthand expertise in designing and building these structures.
Now, let's delve into the concepts discussed in the article you provided, which revolves around the construction of an insect hotel in the month of October:
-
Solitaire Bees and their Habits:
- The article mentions that there are around 360 species of solitaire bees, with 70 to 80% of them living underground and the remaining 20% living above ground, including in hollow plant stems, wood, walls, and insect hotels.
- Solitaire bees have a short but productive lifespan, with females living around six weeks, laying multiple eggs in each tube with nectar and pollen between them.
-
Nesting and Lifecycle of Solitaire Bees:
- Solitaire bees create nest cells with a single egg, surrounded by a mixture of nectar and pollen, sealed with materials like leaves, mud, hair, or resin.
- After laying eggs, the tubes or boreholes are sealed, and the larvae emerge after a few days, feeding on pollen. They overwinter in the tubes as pupae or cocoons.
-
Importance of Pollen and Nectar:
- Solitaire bees require pollen and nectar for sustenance, emphasizing the need for a diverse and continuous supply of flowering plants from March to September.
-
Diverse Food Sources for Solitaire Bees:
- Different species of solitaire bees are attracted to specific plant families for food. For example, klokjesbijen need wild bells or campanula species, while rononkelbijen collect pollen from ranunculus family plants.
-
Foraging Distance of Solitaire Bees:
- Most solitaire bees have limited flight distances, emphasizing the importance of having the insect hotel within 50 to 100 meters of blooming plants. Some species can fly farther, but proximity is crucial.
-
Principles for Making an Insect Hotel:
- Use splinter-free wood, preferably hardwood.
- Bamboo tubes should be no deeper than 10 cm and closed at the back to prevent wing damage.
- Boorgaten (boreholes) in wood blocks should be between 0.2 and 1 cm, with 4 mm holes being the most inhabited.
- Use a variety of materials like pine cones, wooden planks, clay, or plant residues to attract a diverse range of insects.
- Provide a water-resistant roof with sufficient overhang to keep the insect hotel dry, preferably facing south.
-
Maintenance and Replacement:
- It is recommended to replace insect hotels every four years to prevent diseases, and old insect hotels should be cleared.
-
Personal Experience in Building an Insect Hotel:
- The author shares their personal experience of repurposing wooden pallets to construct an insect hotel, emphasizing the importance of proper planning and material selection.
By incorporating these principles, one can contribute significantly to the well-being of solitaire bees and other beneficial insects, promoting biodiversity in the local environment.